Drzewa – Aya Kōda

Tom esejów Ayi Kōdy emanuje stonowaną, wszechobecną (dotyczy także czcionki) zielenią, ma stylową japońską okładkę i schematyczne rysunki drzew oddzielające poszczególne opowieści. Wyobraźnią czytelnika niepodzielnie włada słowo. Dlaczego drzewa? Autorka podaje trzy powody: wieś, na której dorastała w otoczeniu roślin; rodziców, którzy dbali, by ich dzieci dobrze znały przyrodę; siostrę, której zazdrościła uprzywilejowanej pozycji botanicznego… Czytaj dalej Drzewa – Aya Kōda

W pierwszej osobie – Zygmunt Bauman

Na okładce książki czarno-białe zdjęcie autora w podeszłym wieku (odszedł mając 91 lat). Gęsty dym z fajki przesłania niemal całą twarz, tworząc efekt brody św. Mikołaja. Zza dymu wyziera czujne lewe oko, lustrujące czytelnika, a może patrzące jedynie w głąb, wstecz? Wszak to autobiografia, w której autor – zgodnie z zapowiedzią w podtytule – wspomina… Czytaj dalej W pierwszej osobie – Zygmunt Bauman

Kiedy świat śpi – Francesca Albanese

Francesca Albanese to ekspertka ds. praw człowieka, a także specjalna sprawozdawczyni ONZ ds. okupowanych terytoriów palestyńskich. Już za samo słowo “okupacja” zostałaby oskarżona o antysemityzm – przez administrację USA, organizacje pro‑izraelskie, o samym Izraelu nie wspominając. Jak łatwo się domyślić, jej słownik na tym się nie kończy. W swoich tekstach i wystąpieniach używa określeń “aneksja”,… Czytaj dalej Kiedy świat śpi – Francesca Albanese

Hiroszima – John Hersey

Tekst Hersey’a miał szansę wybrzmieć i wstrząsnąć każdym, kto po niego sięgnął. Był jedynym w 68-stronicowym numerze New Yorkera z dnia 31 sierpnia 1946 roku. Okładkowa grafika, autorstwa Charlesa E. Martina ukazywała sielski letni dzień i typowe dlań aktywności: plażowanie, kąpiele, spacery, uprawianie rozlicznych sportów. W środku bomba. Dosłownie i w przenośni. Hersey planował opisać… Czytaj dalej Hiroszima – John Hersey

W tym domu już nie straszy – Paweł Piotr Reszka

Moją uwagę przykuła okładka książki, zaraz potem nazwisko autora – gwarant doskonałego reportażu. Talerz, zapewne przedwojennej proweniencji, z wyraźnymi oznakami upływu czasu; rozbity, odtworzony ze starannie poskładanych fragmentów.  Symbol życia – jego przyziemnych aspektów. Symbol gościnności, dzielenia się, pomagania. Wreszcie przedmiot codziennego użytku – jeden z wielu, który po kimś zostaje. Żydowskie losy, na których… Czytaj dalej W tym domu już nie straszy – Paweł Piotr Reszka

Nie biec! Iść! – Roman Polański, Listy do syna – Ryszard Polański

Roman Polański “już kilkakrotnie opowiadał o tamtych czasach”. Czasach, kiedy jako dziecko trafił do krakowskiego getta, a potem wędrował od rodziny do rodziny, końca wojny doczekując we wsi Wysoka, u Buchałów. Tytułowe polecenie: “Nie biec! Iść!” padło pod adresem Romka i jego kolegi Stefcia, którzy usiłowali wydostać się z Umschlagplazu. Ulitował się nad nimi młody… Czytaj dalej Nie biec! Iść! – Roman Polański, Listy do syna – Ryszard Polański

Historia kobiet w 101 przedmiotach – Annabelle Hirsch

“To nie ma być historia stu fajnych kobiet z przeszłości”. Starannie wy(do)brane tytułowe przedmioty przeprowadzają czytelnika przez dzieje żeńskiej części ludzkości, rozumiane jako całokształt doświadczeń.  Autorka koncentruje uwagę na kobietach Zachodu, nie tracąc z pola widzenia innych kultur. Funduje podróż przez kraje i epoki, w imponującym przedziale czasowym (30000 r. p.n.e. – 2022). Zwykle to… Czytaj dalej Historia kobiet w 101 przedmiotach – Annabelle Hirsch

Biały terror. Neonaziści w Niemczech – Jacob Kushner

Niemcy poczuwają się do odpowiedzialności za zbrodnie nazizmu. Na przestrzeni lat odpowiedzialność ta ewoluowała – od częściowej i relatywizowanej tuż po wojnie, po zinternalizowaną i stanowiącą rdzeń niemieckiej tożsamości politycznej obecnie. Nic jednak nie jest monolitem. Wielką wyrwą w owym trudnym i wymagającym procesie oraz ciosem zadanym słowom “Nigdy więcej!” okazała się seria rasistowskich morderstw… Czytaj dalej Biały terror. Neonaziści w Niemczech – Jacob Kushner

Do pana kieruję moje milczenie – Anna Arno

Książkę Anny Arno otula soczyście zielona obwoluta, z maleńkim okienkiem wyciętym mniej więcej pośrodku, przez które widać zamknięte – w domyśle milczące usta. Należą do Ludwiga Wittgensteina – wybitnego filozofa, centralnej postaci opowieści.  Jest autorem słów: „O czym nie można mówić, o tym należy milczeć”, pochodzących z jego “Traktatu logiczno-filozoficznego” z 1921 roku. “Do pana… Czytaj dalej Do pana kieruję moje milczenie – Anna Arno

Drugie ciało pisarza – Jakub Orzeszek

Tytuł książki nie oddaje pełni zamysłu autora. Chodzi nie tylko o drugie ciało pisarza, także artysty malarza i rysownika. Jakub Orzeszek analizuje oba obszary twórczości Brunona Schulza. Pierwsze ciało – fizis – wygląd, zmiany związane z wiekiem, choroby. Drugie ciało jest obecne w dziele – opowiadaniach, szkicach, grafikach cliché-verre. Autoportret łączy te dwa porządki. Tom… Czytaj dalej Drugie ciało pisarza – Jakub Orzeszek